Türküler Dile Geldi

Ocak 2010 - Yıl 99 - Sayı 269

        Kitabın Yazarı: Merdan Güven
Yayınevi ve Adresi: Ötüken Neşriyat A.Ş. İstiklal Cad. Ankara Han 65/3 Beyoğlu/İSTANBUL

        Basım Tarihi: 2009
Kitabın Sayfa Adedi: 680   

        Kaçıncı Baskı: 1. Baskı

        Yazar Hakkında Bilgiler: Kayseri’nin Tomarza ilçesine bağlı İncili köyünde doğmuştur. Lise tahsilinden ardından iki yıl Almanya da eğitim gördükten sonra Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nin Alman Filolojisi Anabilim Dalında yüksek tahsilini tamamladı. Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü-Halk Bilimi Anabilim Dalında yüksek lisans ve doktora yaptı. Halen TRT Erzurum Radyosu’nda radyodan sorumlu TRT müdür yardımcılığı görevini sürdürmektedir.

         

                    Ah bu türküler/ Türkülerimiz/ Ana sütü gibi candan Ana sütü gibi temiz /Türkülerde tüter dağ dağ, yayla yayla / Köyümüz, köylümüz, memleketimiz. (Bedri Rahmi Eyüboğlu)

         

         

        Kitap Hakkında Bilgiler: Kitapta, araştırmalar neticesinde tespit edilen 1830 hikayeli türküden 100 tanesi seçilip, biçim ve içerik yönünden değerlendirilmeye çalışılmış.  İncelemeye dahil edilen türkülerdeki konuların yaklaşık yüzde doksanını, beş önemli konunun (ölüm, sevda, savaş, askerlik, evlilik) meydana getirmekte olduğu ölüm konusunun ise hikayeli türküler içinde en geniş yeri almakta olduğu görülmüş.  

         

        “Acının, kederin, hüznün, çilenin, kaygının; sevincin, neşenin, umudun, mutluluğun, huzurun; yangının, yakarışın; hoşgörünün; mizahın; eleştirinin, ortak adı türküler… Tarihi Türk Milleti’nin tarihiyle denk türküler… “Türk”ü söyleyen, “Türk”ü anlatan Türküler… Atsız kahramanların üstat şairleri, yazarları kıskandıran ürünü türküler… Ciltler dolusu romanların ifade edemediği duygu ve düşüncelerin en yalın, en içten, en seçkin sözcüklerle, deyimlerle; ezgilerle dile getirdiği türküler… Dr. Merdan GÜVEN, ortak Türk kültürü ve uygarlığının, yaşayış ve inanışın ürünü türkülerin ardındaki gizemi bir kuyumcu titizliğiyle ortaya koyuyor Türküler Dile Geldi adlı eseriyle… (Alyılmaz, 2009).

         

        Halk ezgilerinin milli birliğe, milli bilincin oluşmasına ve gelişmesine, toplumun ortak duygulara ve düşüncelere yöneltilmesine sağladığı katkılar, tarihin birçok evresinde, hatta tarihin en yakın dönemlerinde bizzat yaşanılarak tespit edilmiştir. Ayrıca Türkiye’nin yedi coğrafi bölgesi gelenekler, görenekler, töreler ve inançlar bakımından yüzde yüze yakın oranda benzerlik göstermektedir. Dolayısıyla birbiriyle bütündür.

         

        Kitap 4 bölümden oluşuyor. Bu bölümler sırasıyla;

         

  1. Hikâyeli Türkülerin Oluşumunun ve Gelişiminin İncelenmesi
  2. Hikâyeli Türkülerin Biçim Yönünden İncelenmesi
  3. Hikâyeli Türkülerin İçerik Yönünden İncelenmesi. (Bölüm sonunda hikâyeli türkülerin konularının bölgesel grafiği ve illere göre dağılımı yer alıyor).
  4. Metinler (100 tane türkü hikâyesi, notaları ve sözleri yer almaktadır. Ayrıca bölüm sonunda Türkiye Sahasında Derlenmiş Hikâyeli Türkülerin Listesi bulunuyor).
  5.  

        Kitap türkü icracıları ve meraklıları için çok değerli bir hazine niteliği taşımaktadır.  

         

         

        Hikâyeli Türkülerden Bir Örnek:  Arda Boylarından Kırmızı Erik

         

        “Tekirdağ’ın Kayı köyünden bir genç kız ve bu kızın bir sevgilisi vardır. Fakat kızın ailesi istemeye geldiklerinde kızlarını bun gence vermezler. Aynı köyden başka bir gençle kızlarını evlendirmeye karar verirler. Düğün günü gelip çatar ve kına gecesi geline kına yakılır. Gelin bu evliliğe karşı olduğu için ertesi gün sabaha karşı herkes uyurken kendini denize atar. Halk arasında genç kızın arkasından sevgilisinin de kendini öldürdüğü söylenir.” (Arda boylarında kırmızı erik/ Halime'nin ardında on yedi belik/Ah anneciğim ah anneciğim yaktın ya beni/

Bu genç yasta denizlere attın ya beni). 
 
               Sözün özü; “Bayramlarda düğünlerde/Toplantıda yığınlarda/Sıkılınca dar günlerde/Türküz türkü çağırırız” (Âşık Veysel)
 

         

         

         

         

         

         


Türk Yurdu Ocak 2010
Türk Yurdu Ocak 2010
Ocak 2010 - Yıl 99 - Sayı 269

E-Dergi: Ücretsiz

Sayının Makaleleri İncele